Fijnesteyn » Specials » Veldspoor
Kennis is het licht van de geest...

Waar kleine treinen groot in zijn!

In deze special vindt u een serie artikelen over de talloze verschijningsvormen van het veldspoor en het door de jaren heen daarop rijdende materieel. We staan stil bij de boeiende geschiedenis van het veldspoor en bij wat veldspoor heeft betekent voor de industrieële ontwikkeling en nog steeds betekent voor tal van bedrijstakken en industrieën. Heden ten dage kan het veldspoor worden beschouwd als een belangrijk stukje industrieel erfgoed en gelukkig zijn er talloze verenigingen, clubs en musea die zich inzetten voor het behoud ervan. Ook in ons eigen land kennen we heel wat veldspoormusea met nog rijdende treinen en een interessante verzameling materieel. Rijdt u een stukje mee over het platteland en door bos en beemd?

Lichte rails met een kleine spoorwijdte

Veldspoor of industriespoor kenmerkt zich door relatief lichte en makkelijk op te nemen rails met een kleine spoorwijdte en het gebruikte materieel is licht en makkelijk te verplaatsen. In het verleden werd het veldspoor op wereldwijde schaal veel gebruikt in de bos- land- en tuinbouw, bij de winning van turf en bij de aanleg van grote infrastructurele projecten als wegen en tunnels.


Dat is nog maar een kleine greep uit de toepassingsmogelijkheden, zo werd veldspoor ook gebruikt bij steenfabrieken om de klei vanuit de kleiputten naar de fabriek te vervoeren, in den vreemde bij suikerrietplantages om het suikerriet mee te oogsten en in de Eerste Wereldoorlog speelde het een belangrijke rol bij de aanvoer van soldaten, voorraden en munitie naar het front.

Een schat aan bezienswaardigheden

Tegenwoordig wordt het vooral gebruikt in de tunnelbouw, ook in eigen land en bij de hele grote tunnelbouwprojecten in de Alpen. We gaan het u allemaal laten zien in de diverse artikelen waarbij alle bijzondere aspecten van het veldspoor aan bod komen zoals bijvoorbeeld de meest merkwaardige tractievormen en de vele soorten rollend materieel en railsystemen.


Speciale aandacht wordt besteed aan het Decauvillespoor, we mogen de Franse landbouwer Decauville toch wel de uitvinder van het veldspoor noemen, hij bedacht zijn ingenieuze en makkelijk te verplaatsen spoorsysteem voor het gebruik op de boerderij van zijn familie en lanceerde het concept op de wereldtentoonstelling van 1889 in Parijs waarna het een grote vlucht nam, het werd wereldwijd toegepast. Dat er met veldspoor ook heel leuk gespeeld kan worden zult u ook ervaren, veel plezier!

Decauvillespoor en treinen, een revolutionair concept

Wanneer u zich in de geschiedenis van het veld- en fabrieksspoor verdiept leidt het spoor als vanzelf naar de fransman Paul Decauville. Deze uitvinder bedacht een spoorwegsysteem dat een geheel nieuwe…

Veldspoor op de modelbaan en in het echt, boeiend thema!

We zullen u hier veel boeiende foto's tonen van veldspoortreinen die een plaats verdienen op de modelbaan, eigenlijk mag een veldspoor- of fabrieksspoorlijntje op de modelbaan niet ontbreken. Het them…

Veldspoor, klein spoor met grote mogelijkheden

Veldspoor of fabrieksspoor maakte vooral in vroeger tijden een belangrijk onderdeel uit van allerlei fabrieksprocessen. Of het nu was bij de steenfabriek, de mijnbouw, in de turfwining of bij de zanda…

Veldspoor, locomotieven van toen en nu op het kleine spoor

Veldspoor of industriespoor is een beetje in de vergetelheid geraakt sinds de zegetocht van de vrachtauto en de zware wegenbouw- en landbouwmachines. In het verleden heeft het veldspoor echter een gro…

Veldspoor, merkwaardige voertuigen nader bekeken

In onze serie over het veld- en industriespoor gaan we ditmaal kijken naar de buitenbeentjes onder het veldspoormaterieel zoals de railfietsen, railbrommers en de railauto's. In de loop der tijden zij…

Draisines op het spoor, merkwaardige voertuigen op rails

De naam "draisine" klinkt Frans maar de uitvinder van de draisine, Karl von Drais, kwam uit Duitsland. Hij introduceerde de vierwielige en met de hand aangedreven draisine in 1814. Oorspronkelijk was…

Draisines op het spoor, de gemotoriseerde exemplaren

In dit rijk geïllustreerde verhaal maakt u kennis met de motordraisines die u overal op de wereld op het spoor kunt aantreffen. Van een tamelijk eenvoudig handbediend voertuigje evolueert de draisine…

Stoomtreinen in de Harz, tijden van weleer herleven

Al meer dan 120 jaar rijden de stoomtreinen van de Harzer Schmalspurbahnen op een netwerk van sporen door grote delen van het Duitse Harzgebergte. Over het spoor van precies een meter breed worden per…

Miniatuurspoorlijnen, volop pret voor kinderen en hun papa's

Een aandoenlijk gezicht, uw kleuter in zo'n wagon van een van de miniatuurspoorbanen die ons land rijk is. Is dit een nieuw fenomeen voor u? Dan gaan we u er met behulp van veel mooie foto's en pakken…

Duivelssleetjes, met ware doodsverachting de diepte in!

De duivelssleetjes, in het Engels The Devil's Shingle of The Devils's Slideboard, werden gedurende 50 jaar gebruikt door medewerkers van de Mount Washington Cog Railway, één van de meest bijzondere ta…
Gepubliceerd door Fijnesteyn op 25-05-2015, laatst gewijzigd op 27-01-2016. Het auteursrecht van deze special ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.

Bronnen en referenties
  • Buntbahn.de
  • Buzzrail.co.uk
  • Cfchanteraines.fr
  • Eisenbahnforumvogtland.de
  • Greystarpublications.com
  • Lasergang-shop.de
  • Passion-metrique.net
  • Schmalspuralbum.de
Schrijf mee!